Dostałeś darowiznę i nie wiesz co dalej, z nami masz pewność, że dopilnujesz wszelkich formalności
Kancelaria Doradcy Podatkowego w Czeladzi zaprasza do współpracy
U S T AWA z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn
Art. 1. 1. Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem:
1) dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego;
2) darowizny, polecenia darczyńcy;
3) zasiedzenia;
4) nieodpłatnego zniesienia współwłasności;
5) zachowku, jeżeli uprawniony nie uzyskał go w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny lub w drodze dziedziczenia albo w postaci zapisu;
6) nieodpłatnej: renty, użytkowania oraz służebności.
2. Podatkowi podlega również nabycie praw do wkładu oszczędnościowego na podstawie dyspozycji wkładem na wypadek śmierci oraz nabycie jednostek uczestnictwa na podstawie dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego śmierci.
1 lipca 2023 roku weszły w życie największe od wielu lat podwyżki kwot wolnych w podatku od spadków i darowizn. Zmiany w ustawie o podatku od spadków i darowizn wprowadza pakiet SLIM VAT 3, czyli nowelizacja ustawy o VAT oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2023 poz. 1059)
Opodatkowaniu podlega nabycie, od jednego zbywcy, własności rzeczy i praw majątkowych o czystej wartości przekraczającej:
36 120 zł – dla nabywców zaliczonych do I – pierwszej grupy podatkowej
27 090 zł – dla nabywców zaliczonych do II – drugiej grupy
5733 zł – dla nabywców zaliczonych do III – trzeciej grupy
Grupy podatkowe
W przypadku zerowej – 0 grupy podatkowej wszystkie darowizny, bez względu na ich wartość, mogą być zwolnione z opodatkowania. Również po przekroczeniu kwoty wolnej nadal można skorzystać ze zwolnienia. Otrzymanie darowizny od tej grupy osób wymagają zgłoszenia właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego na druku SD-Z2. Obowiązek zgłoszenia powstaje po przekroczeniu kwoty wolnej od podatku, która dla grupy 1 (w tym grupy 0) wynosi 36 120 zł. Każdy z nabywców składa oddzielne zgłoszenie SD-Z2. WYJĄTEK Jeżeli dowiedziałeś się o otrzymaniu w spadku rzeczy lub praw majątkowych po upływie 6 miesięcy od powstania obowiązku podatkowego, zachowujesz zwolnienie, pod warunkiem że zgłosisz nabycie naczelnikowi urzędu skarbowego w ciągu 6 miesięcy od otrzymania tej informacji oraz uprawdopodobnisz fakt, że dowiedziałeś się o tym po terminie.
Artykuł 4a Mówi nam o tym, iż zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez: małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę (należących do tzw. I grupy podatkowej, wykluczając jednocześnie z tej grupy teścia, teściową, zięcia i synową).
Trzeba pamiętać, iż otrzymanie darowizny pieniężnej trzeba udokumentować dowodem jej przekazania na twój rachunek płatniczy, na rachunek w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.
Jeżeli nie zgłosisz darowizny w ciągu 6 miesięcy lub zgłosisz w tym terminie, ale nie udokumentujesz, że pieniądze otrzymałeś na rachunek lub za pośrednictwem poczty, nie będziesz mógł skorzystać ze zwolnienia od podatku. W takim przypadku składasz zeznanie SD-3, a darowizna będzie opodatkowana na zasadach ogólnych.
do grupy I
zalicza się małżonka, zstępnych (dzieci, wnuki), wstępnych (rodzice, dziadkowie), pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę i teściów,
do grupy II
zstępnych rodzeństwa (np. dzieci siostry), rodzeństwo rodziców, zstępnych i małżonków pasierbów, małżonków rodzeństwa i rodzeństwo małżonków, małżonków rodzeństwa małżonków, małżonków innych zstępnych,
do grupy III
– innych nabywców.
Wzrost kwoty wolnej od podatku to bezsprzecznie korzystna zmiana. Korzystają przede wszystkim osoby, które nabywają spadki i darowizny od członków bliższej i dalszej rodziny. Jeśli wartość darowizny zmieści się w kwocie wolnej, nabywca nie płaci podatku, ani nie będzie musi zgłaszać nabycia do urzędu skarbowego
Podatek płaci się według skali określonej w art. 15 ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn
| Kwoty nadwyżki w zł | Podatek w 2023 roku wynosi | |
| ponad | do | |
| 1) od nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej | ||
| 11,128 | 3% | |
| 11,128 | 22,256 | 333 zł 90 gr i 5% od nadwyżki ponad 11.128 zł |
| 22,256 | 890 zł 30 gr i 7% od nadwyżki ponad 22.256 zł | |
| 2) od nabywców zaliczonych do II grupy podatkowej | ||
| 11,128 | 7% | |
| 11,128 | 22,256 | 779 zł i 9% od nadwyżki ponad 11.128 zł |
| 22,256 | 1.780 zł 60 gr i 12% od nadwyżki ponad 22.256 zł | |
| 3) od nabywców zaliczonych do III grupy podatkowej | ||
| 11,128 | 12% | |
| 11,128 | 22,256 | 1.335 zł 40 gr i 16% od nadwyżki ponad 11.128 zł |
| 22,256 | 3.115 zł 90 gr i 20% od nadwyżki ponad 22.256 zł | |
Jednak jeżeli nabycie na własność rzeczy bądź praw majątkowych od tej samej osoby następuje więcej niż jeden raz, to wówczas ujmuje się wartość przekazanej darowizny łącznie w okresie 5 lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie. Suma wszystkich otrzymanych darowizn od jednej osoby w ciągu 5 lat będzie stanowiła podstawę opodatkowania.
Nabycie własności w drodze zasiedzenia podlega opodatkowaniu w wysokości 7 % podstawy opodatkowania (w tym przypadku nie mają zastosowania kwoty wolne od podatku).
Formularze podatkowe SD-3 i załącznik SD-3/A, SD-Z2
Jeśli nie złożysz formularza w odpowiednim czasie (spóźnisz się choćby jeden dzień) albo nie udokumentujesz otrzymania pieniędzy – zapłacisz podatek.
Ponadto nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych w drodze darowizny lub polecenia darczyńcy podlega opodatkowaniu według stawki 20%, jeżeli obowiązek podatkowy powstał wskutek powołania się podatnika przed organem podatkowym w toku czynności sprawdzających, postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej na okoliczność dokonania tej darowizny, a należny podatek od tego nabycia nie został zapłacony.
Nie musisz składać zeznania, gdy:
– wartość rynkowa darowizny nie przekracza kwoty wolnej od podatku (z uwzględnieniem zasady kumulacji wartości majątku nabytego od tej samej osoby w ciągu 5 lat poprzedzających ostatnie nabycie),
– darowizna została dokonana w formie aktu notarialnego.